पुरातही मी कोरडा !!

भीती पुराची वाटत नाही 

पूर ओसरायची वाटते 

पोरं उराशी कवटाळून 

मेलेल्या प्रेतांना बघायची वाटते !! 

धडधड काळे आकाश बघून वाढत नाही 

आकाशात घिरट्या घालणाऱ्या हेलीकॉपटरला बघून वाढते 

पुराचेही जन्मभर पुरेल असे राजकारण करणाऱ्या 

राजकारण्यांना बघून वाढते !!

गिव मी सम सनशाईन .....

" Life is race if you don't run fast , you will be like broken anda "  असे म्हणत अनेक विरु सहस्रबुद्धे १० वी , १२वी  मध्ये कमी गुण मिळालेल्या राजू रस्तोगी , फरहान वर बरसत असतील . पाऊस बरसायच्या काळात आपला बाप का बरसतोय ? कसेबसे गणित सोडवले . . आता आई आपला bank balance किती त्यातील आधीचे कर्ज , मोठ्या -भाऊ बहिण यांचे लग्न , तुझ्या शिक्षणाचा वाढीव खर्च करून आमच्या म्हातारपणात आमच्या हाती काय असा ' ड ' गटातला प्रश्न घालून का घाबरवते ?? निकाल लागल्यापासून आई -बाबा म्हणतात ' नाक कापलं कार्ट्यान "  त्यांचे नाक तर जागेवरच आहे मग ते अस का म्हणतात ? ताई पण माझ्याशी नीट बोलत नाही . . कारण काय म्हणे मी तिचा अपेक्षाभंग केला . . माझ्या आवडीच्या अ ब क कॉलेज मध्ये मला जायचय . . काका म्हणाला तुझी लायकी नाही . बाबा म्हणाले डोनेशन भरायची माझी लायकी नाही . काय चुकलो मी ? ८५ % गुण कमी आहेत का ? सगळ्यांना माझ्यामुळे त्रास होतो . . मी इतरासारखा माझ्या घराला आनंद देऊ शकत नाही . . मीच नालायक आहे . . काय करू मी ?? 

असा राहुल होणे नाही !!

यश -अपयश कोणाच्या हाती नसते स्पर्धा म्हटले की ती निकोप असलीच पाहिजे असा आपला 'अट्टाहास ' असतो . तो असलाच पाहिजे . पण स्पर्धा हि विजयापेक्षा पैशासाठी खेळली जाते तेव्हा मैदानाचे नियम मागे पडतात आणि व्यवसायाचे नियम लागू होतात . नफा आणि तोट्याच्या गणितात 'खेळ ' मागेच रहातो पण 'स्पर्धा ' मात्र सुरूच राहते . यश -अपयश कोणाच्या हाती नसते आपण केवळ प्रयत्न करायचे हे कैक पिढ्यांनी वापरलेले वाक्य आताच्या पिढीने बदलले आहे .आयुष्य जगायला 'अर्थ ' लागतो त्यामुळे आयुष्यात अधिकाधिक 'अर्थ ' मिळवण्यासाठी सर्वोत्तम प्रयत्न करायचे बाकी यश -अपयश कोणाच्या हाती नसतेच  . बैलांच्या शर्यती , कोंबड्यांच्या झुन्झी बंद झाल्याने श्रीमंतांनी मन आणि पैसा गुंतवायचा कोठे ? या प्रश्नाला धनाढ्य बी.सी . सी . आय ने उत्तर दिले आणि क्रिकेट चा ३ तासांचा 'सिनेमा ' सुरु केला . गावच्या जत्रेत जसे  ट्रकवरच्या तमाशाचे फड असतात तसे प्रत्येक गावात आपले कलाकार ( मैदानापेक्षा जाहिरातीत जास्ती दिसणाऱ्या लोकांना काय म्हणावे ? ) आणि नृत्यांगना घेऊन धनिक हिंडत आहेत . 

         

 ख्रिस गेल च्या वादळाने गाजलेली आय . पि. एल . ६ आता स्पॉट फिक्सिंगच्या तडाख्याने (कदाचित ) लाजत आहे . गेल्या एक आठवड्या पासून श्रीशांत ,चंडीला ,विंदू , एक मराठी अभिनेत्री , श्रीनिवासन , मायाप्पन यांच्या नावाभोवती चर्चेचे फड रंगत आहेत . गल्ला भरण्यासाठीच जन्माला घातलेल्या स्पर्धेत नैतिकता असावी कि नसावी यावर राष्ट्रीय चिंतन सुरु आहे . सट्टा नियमित करावा यासाठी तमाम सट्टेबाज देव पैशात बुडवून बसले आहेत . श्रीनिवासन आयतेच अडकल्याने आपली डाळ शिजवण्यासाठी दालमिया सह सर्व मिया तयार होत आहेत असे वृत्त आहे . सट्टेबाजी विरोधात कायदा करण्यासाठी हालचाली सुरु आहेत . हे सगळे कशासाठी ? खेळात सभ्यता , नैतिकता राहावी म्हणूनच न ? पण जेव्हा क्रिकेट च्या मैदानावरील सभ्यता ,नैतिकता निवृत्ती घेते त्याची साधी दखलही कोणाला घ्यावी वाटत नाही हे खेळाचे दुर्दैव . कालच राहुल द्रविडने निवृत्ती जाहीर केली आणि आय पी एल मधला फ़ेअर प्ले संपला . राहुलच्या निवृत्तीची 'बातमी ' झालीच नाही . तो आय पी एल च्या मैदानावरुनही 'उपरा ' म्हणूनच बाहेर पडला . . . . 

चाळीशीतील ''देव "

जसे सचिन देव बर्मन यांचे संगीत अजूनही आपल्याला मोहिनी घालते तसेच सचिनचा खेळ सुद्धा आपल्याला मोहिनी घालतच राहील . . अगदी त्याच्या निवृत्ती नंतरही ! 

देवाला वय नसते . तो अनादी , अनंत असतो . तारुण्य -वार्धक्य यासारख्या वयाच्या अवस्था त्याच्या कार्यास अडथळा ठरू शकत नाहीत . अवतारकार्य केव्हा सुरु करायचे आणि दैवी कार्याचा अंत कधी करायचा याचा निर्णय खुद्द देव घेतो . पण देव जेव्हा मनुष्ययोनीत जन्म घेतो तेव्हा त्यालाही पृथ्वीचे नियम लागू होतात . त्याचे अनादी ,अनंतत्व पंचमहाभूतात विलीन होऊन त्यास मर्त्य स्वरूप येते . त्याचे वय त्याच्या कर्तुत्वाचा आणी अस्तित्वाचा निर्णय घेते . आपले कार्य कधी सुरु करायचे किंवा कधी संपवायचे याचा निर्णय एखादी समिती किंवा भक्तांचा मोठा गट घेतो . वय वाढले की उत्साह कमी होतो , हातापायांच्या हालचाली मंदावतात , धडाडी कमी होऊन सौम्यपणा अंगी येतो , नाही म्हंटल तरी दृष्टी अधू होते , पंचपक्वानाचे ताट सुद्धा ' शुगर फ्री ' संस्कारातून पास होऊनच समोर येते , साठीची तरतूद करून ठेवा अशा सल्ल्यांची रांग लागू लागते . . . असे प्रत्येकाच्या बाबतीत होते का ?? 'हो ' कारण चाळीशी म्हंटल की या गोष्टी आल्याच . नाही आल्या तर ती चाळीशी कसली ? . . दिल कितीही जवान असले तरी अखेर शरीर थकतेच . . मग कामाचा ताण ,धावपळ कमी नको का करायला ? या गोष्टी नव नव्या वेष्टनात अजून काही वर्षे आपल्या समोर येतील . . कारण आपला देव चाळीशीत  आहे . . ! क्रिकेट हा धर्म मानला तर त्या धर्माचा देव सचिन रमेश तेंडूलकर याने  २४ एप्रिल २ ०१ ३ रोजी ' चाळीशीत ' पदार्पण केले !! 
                    

चाळीशी ! मानवाच्या आयुष्यातील महत्वाचा टप्पा , बदलांचा कारखाना , गोळ्यांच्या भडीमाराने घायाळ न होता आणि दररोज विविध कारणांसाठी अंगात घुसणाऱ्या सुयांची तमा न बाळगता आनंदी राहायचे , रडणाऱ्या बायकोचे सांत्वन करत ई.म .आय चे आकडे बघत स्वतः रडायचे , चाळीशीनंतरचे काम , आरोग्य आणि जीवन यासारख्या  कार्यक्रमास  जोडीने आणि जातीने जायचे वय ! चाळीशीतील  एखादा माणूस आपला अंदाज चुकवतो म्हणजे काय ? बर चुकवावेत ते तरी किती प्रमाणात ? थेट मैदानं गाजवावीत ? धावतो काय , पळतो काय , विश्वविक्रम करतो काय ? वयाचे भान आहे का नाही या तेंडल्याला ? रोज बायको टोमणा मारते . . नुसते सचिनला 'बघू ' नका त्याचे जरा 'अनुकरण ' करा बघावं तेव्हा चाळीशीचे कौतुक . . असे दिवसातून चाळीस वेळा ऐकावे लागते . आता तर पोरं पण 'पोक ' करायला लागलीत .. आयला खरच देव आहे तो नाहीतर आपली झेप आहे का ?असे संवाद ' फोर्टी प्लस ' क्लब मध्ये नक्की सुरु असतील . त्यामुळे सचिनची निवृत्ती ही चाळीशीची गरज आहे . .. . 

                             

सचिन ने निवृत्ती कधी घ्यावी आणि तो का घेत नाही ? हे दोन प्रश्न चघळत विशीतली पिढी चाळीशीत गेली ,तर  तेंदुलकर म्हणत प्लास्टिकची बात जमिनीवर आपटणारी पिढी विशीत आली ! तरीही हा प्रश्न , सचिन नावाचे गारुड अजूनही सुरूच आहे . यशस्वी माणसाने यशाच्या सर्वोच्च बिंदूवर असताना निवृत्ती घ्यावी असा सामान्य नियम आहे . पण सामान्य नियम असामान्यांना लागू होतो का ? वय असेपर्यंत होत नाही पण वय झाल्यावर हा नियम लागू होतो . कारण देव मनुष्ययोनीत जन्माला आल्यावर त्याला पृथ्वीवरचे नियम लागू होतात . मनाचे न ऐकता लोकांचे ऐकावे लागते . वयाचा माझ्यावर परिणाम झाला नाही हे सप्रमाण सिद्ध करण्यासाठी कसरत आणि धडपड करावी लागते . आतापर्यंत टाळलेल्या प्रश्नांची उत्तरे द्यावी लागतात . माझ्या वाढत्या वयाची मला जाणीव आहे याची जगाला जाणीव करून द्यावी लागते . म्हणूनच सचिन त्याच्या वाढदिनी म्हणाला "चाळीस आकडा पाहून थोडे दडपण आले  " . . यानेही अनेक तर्क वितर्क सुरु झाले आणि ते अपेक्षितच होते . सचिनला महान याच टीकांनी  केले आहे . वैयक्तिक यश पण सांघिक अपयश , सांघिक यश पण वैयक्तिक अपयश , दोहोंचे यश तेव्हा संघाचे श्रेय , दोहोंचे अपयश तेव्हा जागा अडवल्याचा ठपका ! या कौतुक -टीका मार्गावरून झालेला सचिनचा प्रवास स्तिमित करणारा आहे . त्याची कामगिरी आणि विश्वविक्रम प्रत्येक क्रिकेट वेड्यास जवळपास पाठ असल्याने ते पुन्हा मांडणे म्हणजे लोकांच्या स्मरणशक्तीवर शंका घेण्यासारखे आहे . ती चूक मी चुकुनही करणार नाही . थोडासा संदर्भ देतो - शतकांचे शतक ! हि कामगिरी सामान्य नाही . . सामान्य व्यक्तीचीसुद्धा नाही !! अनेक शतके खेळ सुरु असूनही असा पराक्रम करणे कोणाला जमले नाही . . म्हणूनच कदाचित त्याला ' देवत्व ' बहाल केले असेल .  हे देवत्व सचिन मी देव नाही म्हणत चाळीशीत सुद्धा आनंदाने मिरवतो आहे . 

                   

  सचिन ने एकदिवसीय क्रिकेट मधून निवृत्ती घेतलीच आहे , २० -२० प्रकारात आय . पी . एल मधून खेळत आहे . पण कसोटीचा मोह सचिनला सुटत नाही की आयुष्याची कसोटी खेळायची सवय असलेल्या सचिनला २२ यार्डाची खेळपट्टी सोडवत नाही हे केवळ त्यालाच माहिती . . सचिन आंतरराष्ट्रीय स्तरावरून निवृत्ती घेणारच आहे पण ती कामगिरी खालावली म्हणून कि वय वाढले म्हणून याचा निर्णय लवकरच होईल . अर्थात त्याचे वय वाढले आहे ' अधिसारखे आता ' अशक्य आहे . . सूर्यास्त होत असताना संपूर्ण जग पहात आहे . त्याचे फटके अजूनही वाहवा मिळवत असले , मैदानातील त्याची उपस्थिती कामे सोडून टी .व्हि समोर खिळवून जरी  ठेवत असली , १० क्रमांकाच्या जर्सी मधून समालोचकाच्या सफेद -निळ्या शर्टात पाहणे कितीही दुक्ख्दायक असले तरी दिवस लवकरच येणार आहे . खासदार म्हणून सचिनची नवी इनिंग सुरु झाली आहे . खासदार निधी वापरून विदर्भात सौरदिवे बसवायची त्याची कल्पना स्तुत्य आहे .त्यामुळे समाजसेवेसाठी आणि आणखीन सचिन घडवण्यासाठी , आफ्रिकेत त्याने खणखणीत कामगिरी करून निवृत्ती घ्यावी अशी सर्वांप्रमाणे माझीही इच्छा आहे . माणसाचा स्वभावाच मुळात चंचल .  देव आता ओल्ड झाला म्हणून अनेकांनी पर्यायांची चाचपणी सुरु केली आहे . आतापर्यंत भाटाची भूमिका करणारे अचानक टीकाकार बनले आहेत . आणि सर्वच चूक आहेत असे म्हणता येणार नाही . . कारण देव चाळीशीत आहे आणि चाळीशी म्हणजे …जसे सचिन देव बर्मन यांचे संगीत अजूनही आपल्याला मोहिनी घालते तसेच सचिनचा खेळ सुद्धा आपल्याला मोहिनी घालतच राहील . . अगदी त्याच्या निवृत्ती नंतरही ! असा विचार मनात आला की मुकेश चा आवाज कानात घुमू लागतो . . कल खेल मै हम हो ना हो गर्दिश मे तारे रहेंगे सदा . .भूलेंगे हम भूलोगे तुम पर हम तुम्हारे रहेंगे सदा . .रहेंगे यही इसके निशान इसके सिवा जाना कहा . . . येणाऱ्या अनेक पिढ्यांना प्रेरणा देत राहील . . चाळीशीतील "देव " !!  

मादरचोद . . .

कालपर्यंत ' झोपडपट्टी भाषा ' म्हणून हिणवलेली आज बोलीभाषा कशी झाली यावर विचार झालाच पाहिजे . जी भाषा ऐकताना असभ्य ,असंस्कृत वाटते ती वापरताना तितकीशी छपरी का वाटत नाही ? कारण माणूस त्याच्या भाषेसह बदलत आहे . . 

" अबे मादरचोद दिखता नही क्या ?? "  एक अलिशान गाडी पुढे जात असताना शिवी हासडून गेली .. वेळ असेल रात्री ९ च्या आसपासची . कयानीच्या स्वर्गीय मावा केक ची चव जिभेवर आहे तोपर्यंतच घर गाठायचे या इराद्याने तुलनेने मोकळ्या रस्त्यावरून सणकत निघालो होतो . एस . जी .एस मॉल समोर फोनवर बोलत थांबलो असताना , एक निराधार योजनेचाच आधार असलेला , परिस्थितीने गरीब आणि अकाली वृद्धत्वाची देणगी मिळालेला बाप्या माणूस बिडी फुकट शेजारून गेला . कदाचित आनंदी असावा . बिडीच्या धुरात आणि कैक दिवस न केलेल्या दाढीत मला हसू दिसत होते . मोडक्या हेंडलला लावलेली मळकी पिशवी चाचपत आणि त्या भल्या मोठ्या मॉल कडे कुत्सित नजरेने पहात पुढे सरकत होता . काहीतरी होते त्या पिशवीत . . खूप काहीतरी मौल्यवान , आनंद देणारे ! पण निराधार -गरिबांना आनंदी राहायचा आनंद मिळतो कोठे ? स्वनाच्या दुनियेत वावरत असताना तो पृथ्वीवरचा रस्ता मात्र थोडासा भरकटला . एखादा फूटच . पण तो फुट मागून येणाऱ्या बि. एम . डब्लू स अडथळा करण्यास पुरेसा होता . सणकत येत असलेली गाडी या अनपेक्षित आणि भिकार अडथळ्याने चिडली . " अबे मादरचोद दिखता नही क्या ?? असे 'कट ' मारून जात म्हणाली . अंगात ताकद नसलेल्या निराधाराला तेवढा 'कट' पुरेसा होता . . पडला मादरचोद . . त्याच्या पिशवीसह . . गाडीवानाने आनंदाने शेजारी दिलेली टाळी माझ्या नजरेने टिपली . .